د اقتصادي خپلواکۍ په لور ګامونه؛ له کړاو څخه د پرمختګ او ثبات پر لور د افغانستان سفر

په داسې وخت کې چې افغانستان له بېلابېلو اقتصادي ستونزو او ننګونو سره مخ دی، د اقتصادي خپلواکۍ اړتیا ورځ تر بلې ډېریږي. اقتصادي خپلواکي هغه حالت دی چې یوه ټولنه یا هېواد خپل د اړتیا وړ توکي او منابع په خپلواکه توګه تولید کړي او په دې برخه کې پر بهرنیو مرستو یا وارداتو اتکا کمه کړي. د دې مفکورې په عملي کولو سره، افغانستان کولی شي د ثبات، پرمختګ، او له بهرنیو لاسوهنو څخه د خونديتوب لار خپله کړي.
له تېرو څو لسیزو جګړو او بحرانونو وروسته، افغانستان اوس په دې موخه کار کوي چې خپل اقتصادي بنسټونه پیاوړي کړي. د دې لپاره اړینه ده چې د هیواد ټولې هغه برخې چې د اقتصاد پرمختګ ته وده ورکوي، په پام کې ونیول شي. له طبعي سرچینو څخه د اغېزمنې ګټې اخیستنې څخه نیولې، تر زراعتي پراختیا او د خصوصي سکتور د پیاوړتیا پورې، د افغانستان لپاره د اقتصادي پرمختګ ډېر فرصتونه موجود دي.
د افغانستان د اقتصادي خپلواکۍ لپاره یو له مهمو لومړیتوبونو څخه د طبعي سرچینو اغېزمن مدیریت دی. افغانستان د غني کانونو او طبعي سرچینو یوه پراخه مجموعه لري چې په سمه توګه د استخراج او کارونې لپاره منتظر دي. که چېرې دا سرچینې په ښه مدیریت سره وکارول شي، نو نه یوازې د هیواد لپاره به ډېر عاید رامنځته کړي، بلکې د دندو زیاتېدو او د بېروزګارۍ کچې د کمېدو سبب به هم وګرځي. په همدې اساس، د افغان سرپرست حکومت، خصوصي سکتور، او بهرنیو پانګوالو ګډې هڅې اړینې دي ترڅو دغه شتمنۍ د هیواد په ګټه وکارول شي.
بل مهم ګام د زراعتي سکتور پرمختګ دی. افغانستان په زراعتي او کرنیز ډول یو پراخ ظرفیت لري، خو د معاصرو ټکنالوژیو او مناسبو اسانتیاوو د نشتوالي له امله یې دغه سکتور تر اوسه هغه پوره اغېزمنتوب نه دی ترلاسه کړی چې باید ولري. د کرنې او زراعت پرمختګ کولی شي هیواد له بهرنیو مرستو څخه خلاص کړي او د محلي تولیداتو په لوړولو سره ملي اقتصاد ته وده ورکړي. په دې برخه کې د خصوصي سکتور پانګونه او د نړیوالو مرستندویه ادارو مرسته خورا ارزښتناکه ده.
د اقتصادي خپلواکۍ لپاره د یوه مناسب پلان او قوي ستراتیژۍ رامنځته کول خورا مهم دي. یو داسې بنسټیز پلان باید جوړ شي چې افغانستان په پایداره توګه د پرمختګ لور ته بوځي. د دې لپاره اړتیا ده چې د حکومت ټولې اړوندې ادارې په ګډه کار وکړي، او په هره برخه کې شفافیت او حساب ورکول یقیني کړي. یوازې د صادقانه کار او حساب ورکولو له لارې کولی شو خلکو ته دا ډاډ ورکړو چې حکومت د دوی په اقتصادي راتلونکي کې خپله برخه اخلي او د دوی د ژوند کیفیت ښه کولو ته ژمن دی.
بله اساسي برخه چې باید ورته ځانګړې پاملرنه وشي، د ځوانانو لپاره د کار او کاروبار نوښت دی. افغانستان یو ځوان نفوس لري چې که په مناسبه توګه یې وړتیاوې وکارول شي، کولی شي د هیواد د اقتصادي پرمختګ په لاره کې مهمه ونډه ولوبوي. له همدې امله، د حکومت لخوا د ځوانانو لپاره د کار، زده کړو او د نوو تخنیکونو د زده کړې زمینه برابرول اړین دي. په دې توګه، د اقتصادي خپلواکۍ په برخه کې د ځوانانو ونډه کولی شي د هیواد راتلونکې ته یوه مثبته بڼه ورکړي.
په دې ډول هڅو سره افغانستان کولی شي چې د اقتصادي خپلواکۍ هدف ته ځان ورسوي. البته، په دې لار کې به وخت، هڅو او همکارۍ ته اړتیا وي. یوازې د شته امکاناتو اغېزمنه کارونه، د ځوانانو د وړتیاوو استعمال او د حکومت ژمنتیا کولی شي هیواد د اقتصادي خپلواکۍ هدف ته ورسوي او د ثبات او پرمختګ پر لور یې سفر دوامداره کړي.