دا چې یو ښه همکار ولری، باید یو ښه همکار و اوسئ. د دې لپاره چې یو ښه همکار و اوسئ باید:
۱ـ د همکار برنامې ته مو له خپلې هغې ترجیح ورکړئ. له خپلو همکارانو سره مو شریکې نقطې پيدا کړئ او د هغوی برنامو ته تر خپلې هغې ترجیح ورکړئ.
۲ـ هره ورځ مو د همکارانو ارزښت لوړ کړئ. نورو ته ارزښت ورکول هغه یوازینۍ لار ده چې په یوه همکاریزه اړیکه کې ښه پایله ورکولای شي. همکاریزه اړیکه د هرڅه تر غوښتلو او تر لاسه کولو د مخه دوه لوري له پاشل کېدو ژغوري. چینایان یو متل کوي: «یو کس کولای شي د کم وخت لپاره رهبر و اوسي، خو له نورو سره د مرستې کولو په مټ بیا کولای شي د ډېر وخت لپاره رهبر و اوسي.»
۳ـ همکارانو ته مو د اعتبار، ایډیاوو او ابزارو منبع په لاس ورکړئ. زما د ژوند تر ټولو ښې شېبې هغه دي چې نورو ته د هغوی د پرمختګ منابع په لاس ورکوم. زه د رهبرۍ په اړه د تدریس په لومړیو کې پوه شوم چې یوازې زده کړې کاپي نه دي. که خلکو ته د زده کړو تر څنګ مناسب منابع هم په لاس ورکړم، هغوی به د رهبرۍ تر ټولو ښې سطحې ته ورسېږي. په همدې دلیل غواړم له هغوی سره دا درې منابع شریکې کړم:
الف- باور: داسې څوک پېژنم چې ښه ده هغوی یې هم وپېژني؟
زه له ښو خلکو سره له معرفي کېدو او پېژندو ډېره ښه استفاده کوم. تاسې داسې څوک پېژنی چې ښه ده همکار مو یې هم وپېژني؟ څنګه کولای شی دوه هغه کسان چې هېڅ ممکنه نه ده مخامخ سره وویني، له یو بل سره په اړیکه کې کړی؟ دا د نورو ارزښت لوړولو لپاره تر ټولو ښه لاره ده.
ب- ایډیاوې: زه پر کومو څیزونو پوهېږم چې هغوی هم باید پوه شي؟
کن بلاپخادر وايي: «نورو زموږ لپاره تر ټولو ښه فکرونه کړي دي.» دا جمله زما په حق کې هم صدق کوي. څنګه کولای شی د خپلو ایډیاوو په شریکولو سره له نورو سره مرسته وکړی؟ کوم څه هغوی ته ورکولای شی چې هغوی یې په خپله ځان ته نه شي برابرولی؟ هرکله چې خپله ایډیا له نورو سره شریکوی، یوڅه له تاسې کمېږي، خو د همکار د ارزښت کچه مو تر ډېره حده لوړېږي.
ج- ابزارونه: زه له څو استفاده کوم چې هغوی هم وکولای شي له هغه استفاده وکړي؟
ابزارونه هغه لارې چارې دي چې موږ تر بریا رسوي. زه باوري یم چې په ځانګړو لارو عمل کول مطلوبو پایلو ته د رسېدو تر ټولو ښه لاره ده او باوري یم چې همدا تر ټولو ښې لارې چارې دي. تاسې داسې کومې ځانګړې لارې چارې پېژنی چې همکار مو د هغه په تی کولو سره نور هم پياوړی شي؟
۴- له همکار سره مو د اړتیاوو په پوره کولو کې مرسته وکړئ. د یو رهبر په حیث زما لومړی مسوولیت دا دی چې تاسې، ستاسې سازمان او ستاسې اړتیاوې وپېژنم او پوه شم چې څنګه کولای شم ستاسې ارزښت لوړ کړم. څنګه دا کار کولای شم؟ په پوښتنې کولو سره. پوښتنه کول تر ټولو ښه اړیکه ټینګوونکې لاره ده. د فرضیو پر اساس رهبري بې اغېزې ده.
ایا د خپل همکار د اړتیاوو پوره کولو په خاطر له هغه سره همکاري کوی؟ که داسې نه وي، ډېر وخت به ونه شی کولای چې خپلې همکارۍ ته دوام ورکړی.
۵- هېڅ وخت مو باور له لاسه مه ورکوئ. باور د هرې تلپاتې اړیکې اساس دی. باور یو په یو نه رامنځ ته کېږي، بلکې د هغه د تر لاسه کولو لپاره باید ډېر وخت مصرف کړئ. کله چې باور رامنځ ته شي، هغه وخت به مو د همکارۍ له اړیکې ډېره ګټه تر لاسه کړی.
۶- د هر کار د تر سره کولو پر مهال تر هغه چې له تاسې یې تمه کېږي، ښه و اوسئ. کله مې چې کار شروع کړ، هېچا له ما ډېره تمه نه درلوده. نو پر دې اساس، خپله مې د خپل ځان لپاره لویې تمې پلان کړې او د هغه د تر لاسه کولو لپاره مې ډېره هڅه وکړه. هرڅومره مې چې د پرمختګ او اصلاح پر مسیر مخکې ګامونه اخیستل، پر خپلو تمو مې تمرین هم هومره ورسره لوړ شو او کله مې چې هغه کار تر سره کړ، ډېره ښه پایله مې تر لاسه کړه.
۷- اړیکو ته مو احترام ولرئ او په دې برخه کې پرمختګ وکړئ. ډېری وخت خلک یو مشارکت او همکارۍ رامنځ ته کوي او له لږ وخت وروسته هغه له پامه غورځوي. کله چې دا ډول پېښه رامنځ ته شي، همکاري خرابېږي او یو ډول بې باوري ځای نیسي. دا بې باوري د بېلوالي پيل دی، په همدې دلیل زه هر وخت هڅه کوم چې د همکار او د هغه د همکارۍ احترام وکړم او د نورو احترام خپلولو لپاره ډېره هڅه کوم. د نن ورځې همکاري د هغه احترام په واسطه چې تاسې پرون تر لاسه کړی و، ادامه نه شي پيدا کولی، دا احترام باید پرلهپسې زیات شي. له ځانه وپوښتئ: «کوم کار تر سره کولای شم څو په پرلهپسې ډول احترام خپل کړم؟»
- مخکې له دې چې اړ شم باید توجه وکړم
- مخکې له دې چې اړ شم، باید خدمت وکړم
- مخکې له دې چې اړ شم، باید کار وکړم
- مخکې له دې چې اړ شم، باید تولید وکړم
- مخکې له دې چې اړ شم، باید پرمختګ وکړم
کله چې دا کارونه تر سره کوم، نه یوازې دا چې ښه والی احساس کوم، بلکې د نورو احترام هم خپلوم. ایا تاسې خپلو همکارانو ته احترام لری؟ ایا د خپل احترام تر لاسه کولو لپاره ډېرې هڅې کوی؟ هغه کسان چې له تاسې سره کار کوي، بې اهمیته یې مه بولئ او د هغوی کارونو ته په ارزښت قایل شئ. هاوارد شولتز وايي، هغه بریا چې د یو کس له هڅې نه، بلکې د څو کسانو له ګډې همکارۍ لاس ته راغلې وي، ډېره مانا لرونکې ده.
«هغه بریا چې د یو کس له هڅې نه، بلکې د څو کسانو له ګډې همکارۍ لاس ته راغلې وي، ډېره مانا لرونکې ده.»
