ولسمشر غني پرون د پخواني ولسمشر په ګډون له ځینو سیاسي مشرانو سره لیدلي دي او د سولې په روانو هڅو یې ورسره خبرې کړې دي. په پرونۍ غونډه کې د سولې عالي شورا رییس استاد کریم خلیلي، دویم مرستیال سرور دانش، پخوانی جهادي مشر استاد سیاف او اجرایه رییس ډاکټر عبدالله عبدالله حاضر وو. ولسمشرۍ ماڼۍ وايي چې د دغو غونډو لړۍ به ادامه لري او له ډېرو نورو سیاسي مشرانو سره به هم د سولې په اړه سلا مشورې کېږي.
د سولې د روانو هڅو په اړه تر اوسه پورې هم د حکومت او سیاستوالو نظرونه متفاوت او متضاد دي. له بده مرغه دا دواړه نظرونه بیا له ولسي نظر سره هم تفاوت او تضاد لري. همدغه تفاوت او تضاد بیا د دې سبب شوی چې له یوه اړخه د سولې په هڅو کې خنډونه پیدا کړي او له بله اړخه افغاني لوری کمزوری شي. حکومت غواړي چې هر څه د دوی په انحصار کې وي او آن غواړي سوله د خپل سیاسي واک د دوام قرباني کړي. سیاستوال بیا په دې چاره کې پر حکومت کرښه را باسي او هڅه کوي چې له سیاسي اړخه حکومت ته ضربه ورکړي. ولس بیا غواړي چې نه سیاسیون د سولې له هڅو سیاسي استفاده وکړي او نه هم حکومت د سولې پر ضد سنګر ونیسي.
د دې اړتیا ده چې د سیاستوالو او حکومت ترمنځ اختلافات واضح شي. بحث پرې وشي او پر داسې ټکي توافق وشي چې له یوه اړخه له سولې سره مرسته وکړي او له بله اړخه د افغانانو غږ یو شي او قوت پیدا کړي. که د سولې په روانه پروسه کې ستونزې وي، حکومت باید دا هر څه خلکو ته ووايي او که ستونزې نه وي، نو بیا پکار ده چې د خپل واک د دوام لپاره سوله قرباني نه کړي. حکومت چې له څه وېره لري، باید له خلکو او سیاستوالو سره یې شریک کړي. دا وېره باید له سیاستوال او ولس سره شریکه کړي او دا باید زموږ ټولو ګډه وېره شي. سیاستوال چې څه ته هیله لري دا هیله باید د حکومت او ولس هیله هم شي. اوس سیاستوال یو مخ هیلې ورکوي، خو اندېښنو او شکونو ته ځواب نه وايي. حکومت هم یو مخ وېرول کوي، د خلکو په هیلو خاورې اړوي او د سولې پر ضد یې سنګر نیولی دی.
اوس چې سیاستول او حکومتي مشران سره را ټولیږي او خبرې کوي، دا ښه ګام دی. د سیاستوالو او حکومت ترمنځ باید تفاهم وي او ګډ دریځ خپل کړي. تر اوسه پورې خو له بده مرغه حکومت په سیاستوالو پسې تخریب کوي او سیاستوال بیا په حکومت پسې تخریب کوي. دا چاره د دواړو د کمزورۍ او د ولس د زیان سبب شوې ده. پکار ده چې سیاستوال او حکومت د ټکر پر ځای د همکارۍ روحیه پیدا کړي او د سولې په تړاو داسې واحد دریځ خپل کړي چې هم د دوی په ګټه وي او هم ولس ته د سولې د را ګرځېدو سبب شي.
