په افغانستان کې د سولې د روانې پروسې په اړه د شکونو او اندېښنو په دوام، تازه د پښتونخوا وتلی سیاستوال افراسیاب خټک وايي چې د سولې روان بهیر د پاکستان او طالبانو په ګټه دی او امریکا په لوی لاس افغان حکومت له دې بهیر ګوښه کړی دی. افراسیاب خټک په یوه نوې لیکلې مقاله کې ویلي، چې په راولپېنډۍ کې پاکستاني جنرالان هر څه په خپله ګټه تنظیموي او لا هم د افغانستان د جګړې او سولې مسایل هلته مطرح کېږي. نوموړي ویلي چې امریکا په لوی لاس طالبانو ته امتیازات ورکړي او هیله لري چې د دوی په وسیله په سیمه کې ستر قدرتونه وګواښي.
نږدې یوه میاشت کېږي چې په دوحه کې د بین الافغاني خبرو بهیر پيل شوی دی؛ خو دواړه لوري لا هم د مذاکراتو لپاره پر کړنلاره هوکړې ته نه دي رسېدلي. تر څنګ یې بیا په افغانستان کې جګړې خونړۍ شوې دي او هره ورځ له افغان انسان تلفات اخلي. بلخوا په سیمه ییزه او نړیواله کچه هم د افغانستان د سولې په اړه شکونه او اندېښنې ډېرې شوې دي. تازه د پښتونخوا وتلي سیاستوال او پخواني سناتور پر افغان سوله یوه مقاله خپره کړې ده. نوموړي ویلي چې د افغانستان د سولې اوسنی بهیر د پاکستان او امریکا په لاس کې دی او هر څه د پاکستان په ګټه مخ ته روان دي. د ده په خبره، طالبان د بین الافغاني مذاکراتو د پيل لپاره د امریکا او طالبانو توافق اساس ګڼي، په داسې حال کې چې دغه توافق ډېرې حقوقي ستونزې لري. د نوموړي په خبره، په دې تړون کې طالبان ترهګر نه دي یاد شوي، د دوی پر وړاندې د جګړې کولو خبره نه ده شوې او همدا راز د افغان حکومت رسمیت نه دی پکې یاد شوی. خټک زیاتوي، دا هر څه امریکا په لوی لاس کړي دي او اوس چې جګړو زور اخیستی، امریکا د طالبانو پر وړاندې پټه خوله ده.
افراسیاب خټک دغه راز په خپله مقاله کې وایي چې طالبان د افغانستان پر لرو پرتو سیمو واکمن دي؛ خو لا یې هم مهم مشران په پاکستان کې دي او د دې ډلې پټنځایونه لا هم فعال دي. د ده په خبره، په افغانستان کې د روانې جګړې او سولې ډېری مسایل تر دې دمه په راولپېنډۍ کې د پاکستاني جنرالانو له لوري مطرح کېږي او دوی په دې باور دي چې طالبان به واک ته رسېږي او د دوی په وسیله به اسلام اباد په افغانستان کې خپلې موخې وپالي. خټک وايي: ((پاکستاني جنرالانو داسې فضا جوړه کړې چې پر افغانستان خپل نفوذ وساتلی شي. په راولپېنډۍ کې پاکستاني جنرالان په دې فکر دي چې کولی شي د سیاسي توافق پر مټ په افغانستان کې خپلې ګټې وپالي. د واشنګټن له لوري دا هڅې د پاکستان لپاره ستر نعمت دي چې غواړي طالبان د افغانستان په حکومت کې ورګډ کړي. په دې توګه په افغانستان کې سني ټولنه پیاوړې کوي چې شعیه اخوندي نظام په ایران کې دفع کړي)).
خټک همدا راز وایي، پاکستان په دې تمه دی چې په خپله خاوره کې فعالې ۳۵ زره مدرسې افغانستان ته ولېږدوي او په دغه هېواد کې یې فعالې کړي، څو په افغانستان کې طالباني فکر لا پیاوړی او په پراخه کچه تولید شي. د خټک په خبره، پاکستان په دې توګه ځان ته امن راولي، خو په مقابل کې یې په ټوله سیمه کې د تشدد او تاوتریخوالي د پیاوړتیا لپاره هڅه کوي.
د پښتونخوا دغه وتلي سیاستوال ویلي چې د پاکستاني جنرالانو په خطرناکه لوبه افغانستان ورو ورو د ۹۰یمې لیسیزې پر لور ځي او اسلام اباد هڅه کوي په هره توګه چې وي، په افغانستان کې خپله لوبه مخ ته یوسي. ده ټینګار کړی چې پاکستاني سیاست دمګړۍ د افغانستان پر وړاندې خورا ورانوونکی دی او پاکستاني جنرالان له ټولو ممکنو لارو هڅه کوي، چې لوبه د دوی په لاس کې وي او خطرناکو فعالیتونو ته ادامه ورکړي.
هغه همدا راز ویلي چې په افغانستان کې د ملي پاله شخصیتونو پر وړاندې هم د پاکستان دسیسې روانې دي او پاکستاني استخبارات هڅه کوي چې پر طالبانو د اسلامي حکومت په مقابل کې اوربند ومني او تر هغه وروسته هغه کسان د هند د ملاتړ په تور له حکومته ګوښه کړي، چې ملي فکر لري او د پاکستان ضد دي. د دې تر څنګ افراسیاب خټک خبرداری ورکړی، چې که د پاکستان او امریکا اوسنۍ تګلاره همداسې دوام کوي، نو دا به نه یوازې دا چې په افغانستان کې جګړې کمې نه کړي؛ بلکې لا به یې خونړۍ کې او پاکستانی پوځ به خپلو موخو ته ورسوي. هغه هیله څرګنده کړې چې په افغانستان کې د دایمي ثبات لپاره پاکستان او امریکا خپله اونسۍ تګلاره بدله کړي او پر ځای یې د عامو افغانانو او ملي پاله سیاستوالو نظریاتو ته درناوی وکړي.
