د بشري حقونو د څار ډله وايي چې اسلامي امارت په ولایتونو او ولسوالیو کې د رسنیو پر وړاندې په پراخه کچه تاوتریخوالی کوي او د هغوی پر کارونو یې بندیزونه لګولي دي. ځینو خبرلایانو د بشري حقونو د څار نړیوالې ډلې ته ویلي چې د کار پر مهال ګواښل شوي، نیول شوي او آن بندي شوي دي. ددې تر څنګ په افغانستان کې اوس ورو ورو هڅه کېږي چې رسنۍ یوازې د اسلامي امارت د غونډو او فعالیتونو مثبت خبرونه خپاره کړي او هغه خبرونه، رپوټونه او پروګرامونه خپاره نه کړي چې د اسلامي امارت نیمګړتیاوې پکې بیانېږي او یا هم نقد پرې کېږي.
چارواکو تل ویلي چې د بیان ازادۍ ته ژمن دي او رسنۍ کولی چې شي چې د اسلامي او ملي ارزښتونو په پام کې نیولو سره ازادې خپرونې وکړي. د اسلامي امارت ویاند ذبیح الله مجاهد چې له رسنیو سره په ښه چلند مشهور دی، تل وايي چې دوی رسنۍ نه محدودوي او ډېری ژورنالېستان د هغه له چلنده خوښ دي، خو چې کله خبره د حکومت نورو برخو او ولایتونو ته ځي، بیا له شک پرته پراخې ستونزې شته. نږدې هره ورځ په کابل او ولایتونو کې خبریالانو ته ستونزې جوړېږي، وهل کېږي او بندي کېږي. اوس ښايي پوښتنه دا وي چې دا د اسلامي امارت تګلاره ده او که نه؟
داسې ښکارېږي چې اسلامي امارت تر ډېره نه غواړي چې رسنۍ دومره محدودې کړي چې ارزښت یې له منځه ولاړ شي. له همدې امله د اسلامي امارت ویاند آن وویل چې د رسنیو په برخه کې د جمهوریت د وخت قانون عملي دی. ستونزه دا ده چې د حکومت په ټولو برخو او په ولایتونو او ولسوالیو کې بیا ټول مسوولین دا واحده تګلاره نه تعقیبوي. هر والي، ولسوال، قوماندان او یا بل حکومتي مشر ځان ته حق ورکوي چې رسنۍ او ژورنالېستان په خپله خوښه کنټرول کړي او هغسې خپرونې وکړي چې دوی یې ترې غوښتنه کوي. دوی دې ته نه ګوري چې د اسلامي امارت عمومي تګلاره څه ده او ایا دوی ته اجازه شته چې د رسنیو او ژورنالېستانو په کارونو کې مداخله وکړي او که نه، بلکې خپلسري کوي. دوی دې ته هم نه ګوري چې که رسنۍ تېروتنه کوي، نو د یوې ځانګړې تګلارې له مخې به دا تېروتنه ارزول کېږي. دوی خپله ګام اخلي، د پولیسو او استخباراتو په شان مداخله کوي، د څارنوال او قاضي دنده هم خپله اجرا کوي او ژورنالېستانو ته سزا ورکوي.
دا یو واقعیت دی چې رسنۍ او ژورنالېستان له پراخ ناوړه چلند او ګواښونو سره مخ دي، خو دا یو پلان شوی او سیستماتیک کار نه دی او نه هم د اسلامي امارت رسمي تګلاره ښکاري. دا خپلسري ده چې د اسلامي امارت ځیني منسوبین، والیان، ولسوالان، قوماندان او نورو چارواکي یې کوي او دوی په دې برخه کې مرکزي تګلاره نه تعقیبوي. اوس ددې وخت دی چې اطلاعاتو او فرهنګ وزات په دې برخه کې فعال شي او له مرکزه په لوړه کچه ټولو ولایتي چارواکو ته وویل شي چې هېڅوک د رسنیو د ګواښلو او د ژورنالېستانو د وهلو او بندي کولو حق نه لري. که رسنۍ تېروتنې کوي او یا هم ناسمې خپرونې کوي، اړوندې ادارې مکلفې دي چې قانوني چلند ورسره وکړي او له دوی پرته بل څوک دا حق نه لري.
