د چين دولت رئیس شي جين پينګ د اکتوبر په ۳۰مه د کوريا جمهوريت د ولسمشر لي جای ميونګ په بلنه د ايپېک د مشرانو په ۳۲ مه غير رسمي غونډه کې د ګډون او له کوریا جمهوريت د رسمي ليدنې لپاره دغه هېواد ته رسېدلی دی.
شي جين پينګ له ۲۰۱۳ م کال راهیسې څو ځلې د ايپېک د مشرانو د غير رسمي غونډو مشري او يا يې هم پکې ګډون او ويناوې کړې دي. هغه په خپلو ويناوو کې د اسيا او ارام سمندر سيمې د هېوادونو ترمنځ د همکاريو ښه لرليد بيان کړی او د دې سيمې د ګډ برخليک ټولنې د جوړولو په اړه يې ژور فکر ښکاره کړی دی.
شي جين پینګ د ۲۰۱۶م کال په نومبر کې په پیرو کې د ايپېک صنعتي او سوداګريزو مشرانو سرمشريزې ته په وينا کې وويل: ”د خوږو کچالو څانګې هر لوري ته غځېږي، خو ثمره يې په رېښو کې پاتې وي. نو همدې ته په کتو، که د چين پرمختګ هرې سويې ته رسيږي، رېښې به يې په اسيا او ارام سمندر کې وي او د دې سيمې د ابادۍ او ښېرازۍ په هڅه کې به وي.“
شي جين پينګ د ”خواږه کچالو“ کليمه، چې د کر سرچېنه يې لاتيني امريکا کې ده، په اسيا او ارام سمندر کې د چين د رېښې لپاره کارولې، چې د دې سيمې له هېوادونو سره د چين د ګډې ودې هوډ ترې ښکاري.
چين په ۱۹۹۱م کال کې د ايپېک غړیتوب اخیستی او له همغه وخت راهیسې یې د دې سيمې د ازادې سوداګرۍ او اسانې پانګونې لپاره هڅې کړي او د دې سازمان د ډېرو غړو مهم سوداګریز همکار او صادراتي بازار پاتې شوی دی.
د ۲۰۲۵م کال په لومړيو درېيو ربعو کې د ايپېک له نورو اقتصادونو سره د چين د وارداتو او صادراتو پيمانه ۱۹.۴۱ ټريليونه يوانه ښودل شوې، چې دغه شمېر د چين د وارداتو او صادراتو په حجم کې ٪ ۵۷.۸ جوړوي.
شي جين پينګ د اسيا او ارام سمندر د هېوادونو اتصال ډېر مهم بللی او د اهميت د یادولو په ترڅ کې يې د چيني دوديز طب يوه تيوري هم ويلې ده: که د انسان د ساه او وينې دوران له خنډ پرته روان وي، نو وجود به يې درد نه کوي، که درد احساسوي، نو پدې مانا ده چې د ساه او يا د وينې دوران یې له خنډونو سره مخ دی.
تراوسه د ايپېک تر نيمايي زیاتو غړو د چين په نوښت د کمربند او لارې په ګډې ابادۍ کې ګډون کړی، چې په چوکاټ کې يې د جاکارتا – باندنګ ګړندۍ رېلوې، چين- لاوس رېلوې او ډېرې نورې نمونوي پروژې د اسيا او ارام سمندر سيمه کې ترسره شوي او د اتصال د پیاوړتيا له لارې د دې سيمې اقتصادي دوران له خنډ پرته ساتل شوی دی.
بېجينګ په ۲۰۱۴م کال کې د ايپېک د مشرانو د ۲۲مې غير رسمي غونډې کوربه و. شي جین پينګ د دې غونډې پرانيستونکو مراسمو ته په وينا کې د ايپېک ۲۱ غړي له ۲۱ زاڼو سره تشبيه کړل او ويې ويل: (( مونږ نن د يانشي جهیل پرغاړه د دې لپاره راغونډ شوي یوو چې همکارۍ تقويه کړو، په ګډه والوځو او د اسيا او ارام سمندر سيمې د پرمختګ نوی لرلید وليکو.)) هغه د وينا په پای کې د ايپېک د غړو د يووالي پر اهميت ټينګار وکړ او ويې ويل: (( په يو ګل نه پسرلی کېږي او يوه زاڼه کتار نه جوړوي.))
د ايپېک د صنعتي او سوداګريزو مشرانو سرمشريزه د ۲۰۱۸م کال په نومبر کې د پاپوا نويګيني په پلازمېنه پورټ بورزبي کې په يوه بېړۍ کې ترسره شوه. شي جين پينګ دې غونډې ته په وينا کې وويل: ” مونږ په يوه کښتۍ کې يو او پرمختګ او همکارۍ په ګډه پلانوو، دا ډېر ځانګړی ارزښت لري.“
نوموړي له بېلا بېلو لوريو غوښتنه وکړه: ” سټرينګ ټينګ ونيسئ، لوري دقیق کنټرول کړئ، په ګډو هڅو هنډلونه ووهئ او د باد او اوبو څپو پر وړاندې پرمخ ولاړ شئ.“
د اسيا او ارام سمندر د سيمې نفوس د نړۍ يوه پر درېیمه برخه نیسي، اقتصاد یې د نړيوال اقتصاد تر ٪ ۶۰ زياته برخه او سوداګري يې د نړيوالې سوداګرۍ نږدې نيمايي برخه جوړوي، دغه سيمه د نړۍ له ډېرو حياتي ځواک لرونکو سيمو او انجنونو څخه شمېرل کېږي او د سيمه ييز اقتصاد د يووالي په برخه کې په مخکښ ځای کې قرار لري.
شي جين پينګ د ايپېک له غړو غوښتي، چې د سولې، ورخلاصون او ټولشموليت او متقابلو مرستو پر اساس پرمختيايي لارې غوره کړي.
سوله يیزه، سمسوره او ښکلې اسيا او ارام سمندر سيمه څنګه جوړېدای شي؟
شي جين پينګ په ۲۰۲۰م کال کې په انلاين ډول د ايپېک په غونډه کې د دې سازمان له غړو وغوښتل چې خپلمنځي همکارۍ نوې مرحلې ته يوسي او د ورخلاصون او ټولشموليت، نوښتګرې ودې، متقابل اتصال او ګټې– ګټې همکارۍ پر اساس د سيمې د ګډ برخليک ټولنه جوړه کړي.
په همدې غونډه کې د ۲۰۴۰م کال لپاره د ايپېک د پوتراجايا لرلید هم تصويب شو او پلان یې وړاندې کړ، چې تر ۲۰۴۰ م کال پورې د دې سيمې د ګډ برخليک او حياتي ځواک لرونکې، پياوړې، سوله يیزه او پرانیستې ټولنه جوړه کړي.
د ايپېک پر جوړېدو شاوخوا ۳۰ کلونه اوښتي. د اسيا او ارام سمندر د سيمې د اقتصادي پرمختګ يوه مهمه تجربه دا ده، چې ورخلاصون او ټولشموليت، متقابلې زده کړې او مشارکت ته ارزښت ورکول کېږي.
چين د ايپېک په پلېټفورم کې د ګډ برخليک ټولنې مفکورې له مخې د سیمې همکاريو ته پرله پسې خوځنده ځواک او فرصتونه ورکړي او خدمتونه یې کړي دي.
