د جاپان د صدارت ماڼۍ د يو چارواکي هغه څرګندونه چې وايي، هېواد يې باید اټومي وسلې ولري، د نړیوالو پاملرنه راجلب کړې او له پراخ مخالفت سره مخ شوې ده.
د جاپان د خبري رسنيو د خبر له مخې، د دغه هېواد لومړۍ وزيرې سانای تاکايچي د دريو غير اټومي اصولو د تعديل پلان لري او د دفاع وزير يې ويلي، پر يادو دريو اصولو د بحث پر وخت دې هر ډول انتخاب په غور ونيول شي. د اټومي وسلو د لرلو په اړه د جاپان حکومت داسې لړيزې څرګندونې تر دوهمې نړیوالې جګړې وروسته له رامنځته شوي نړیوال نظم او د اټومي وسلو د نه خپرېدو سیسټم سره په ټکر کې دي او د نړۍ سوله يیز پرمختګ یې ګواښلی دی.
درې غير اټومي اصول په ۱۹۷۱م کال کې د جاپان د استازو جرګې د يو پرېکړه لیک په توګه تصويب شوي او هم د دغه هېواد د سوله ييز دریځ نښه بلل کېږي. خو په دې وروستیو کلونو کې د جاپاني ښي اړخي سياستوال مخ په ډېرېدو دی.
تاکایچي تر لوړې وروسته د نظامي تجهيزاتو د زیاتوالي په برخه کې لړيزې هلې ځلې کړي، د مليتاریزم د بیا پیل نیت يې ښکاره کړی او د اټومي وسلو د نه لرلو په اړه یې د جاپان ژمنه ماته کړې ده.
د اټومي وسلو د لرلو په اړه د جاپان هڅه د پوټسدام اعلامیې په شمول د ځینو نړیوالو سندونو له قانوني اصولو او په کوردننه د سوله ييز اساسي قانون له اصل سره په ټکر کې ده.
اخلاقو ته په کتو، جاپان په دوهمه نړیواله جګړه کې پر نورو هېوادونو تېری کړی او سخت جرمونه یې کړي دي، نو د اټومي وسلو د لرلو اخلاقي شرایط هم نه لري.
جاپان په نړۍ کې یوازينی هېواد دی، چې اټومي حمله پرې شوې، نو جاپاني وګړي د اټومي وسلو ویجاړونکی حالت ښه درک او پېژني او په دغه هېواد کې د اټومي وسلو د نه لرلو پیغام خپور شوی دی. خو د دې هېواد ښي اړخي سیاستوال په دې پلمه، چې پخوا پرې د اټومي وسلو برید شوی، د اټومي وسلو د لرلو غوښتنه کوي او د انسانانو د سولې ګډې هیلې مړاوې کوي.
د جاپان د هيروشیما- کن ولسوالۍ سیمه ييز پارلمان د ډسمبر په ۲۲مې نېټې په عمومي غونډه کې په یوه نظرلیک کې له حکومته غوښتي، چې پر دريو غير اټومي اصولو ټینګار ولري، ځکه په هروشیما- کن او ناګساکي کې د اټومي وسلو د حملې ناورین، چې اتیا کاله پخوا رامنځته شوی و، باید بیا تکرار نه شي.
شمېرې ښيي، جاپان له اوږدې مودې راهیسې د ملکي اټومي چارو په پلمه او د پردې تر شا ۴۷ ټنه (Plutonium) پلوتونیم زېرمه کړي، چې دا شمېر حتی د شاوخوا ۶ زرو اټومي ګولیو د جوړولو لپاره کافي دي.
که جاپان اټومي وسلو ته لاسرسي ولري، د اسیا او ارام سمندر سیمې کې به ستراتيژیکه برابري ماته شي او د شمال ختيځې اسیا وضعیت به نور هم ترینګلی او د سیمې او نړۍ سوله او ثبات به سخت وګواښل شي.
د چین، روسیې، امریکا او بریتانیې په شمول ځينې هېوادونه، چې په دوهمې نړیوالې جګړې کې يې بری موندلی، باید د جاپان د دغه خطرناکې هڅې مخه ونيسي.
چین او روسیې له جاپانه غوښتي، چې نړیوال قوانین او خپل اساسي قانون جدي مراعات کړي او سمدستي ناسمې هلې ځلې پای ته ورسوي.
د کوریا جمهوریت مرکزي خبري اژانس ویلي، چې اټومي وسلو ته د جاپان د لاسرسي نیت مخه باید ونیول شي. که جاپان د ګڼو هېوادونو له مخالفت سره سره ناسمو کړنو ته دوام ورکړي، نو هرومرو به د نړیوالې ټولنې کلک ځواب سره مخامخ کېږي.
