روان کال په نړیواله ډیپلوماسۍ کې داسې د پام وړ حالت راڅرګند شوی دی: چین ته د بېلا بېلو هېوادونو د مشرانو سفرونه زیات شوي او د لویو لوېدیځو هېوادونو او د سراسري جنوب هېوادونو مشرانو په جلا جلا توګه چین ته رسمي سفرونه کړي دي. ولې دا پېښیږي؟ د نړۍ په ګوټ ګوټ کې د هېوادونو لپاره د چین جذابیت څه دی؟
له مې راهیسې، د تاجکستان ولسمشر امام علي رحمان، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ او د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین په وار سره چین ته سفرونه کړي دي. سربېره پر دې، د پاکستان لومړي وزیر محمد شهباز شریف د مې له ۲۳مې نېټې څخه او د سربیا ولسمشر الېکسندر وچيچي د مې له ۲۴مې نېټې څخه چین ته سفر کړی دی.
د تېر کال له پای څخه د روان کال تر اوسه پورې، د فرانسې، کاناډا، بریټانیا او جرمني په شمول د لویو لوېديځو هېوادونو او د کوریا جمهوریت، ویتنام او یوراګوی په شمول د آسیا او لاتینې امریکا هېوادونو مشرانو په جلا جلا توګه له چین څخه ليدنه کړې، چې ډېری یې لوړ پوړي سوداګريز پلاوي ورسره مال وو. له دې څخه څرګندېږي چې که څه هم د بېلا بېلو هېوادونو وضعيتونه متنوع او مشخص دي، خو د ثبات، همکارۍ او پرمختګ د موندلو لپاره د دوی موخو کې توپیر نه شته. بېلا بېل هېوادونه چین ته د یوه باوري او باثباته همکار په توګه لومړیتوب ورکوي.
د چین د ټولنیزو علومو اکاډمۍ د نړیوال اقتصاد او سیاست انسټیټیوټ مشر لیاو فان وویل، چې روان کال د چین د ۱۵م پنځه کلن پلان پیل دی او چین د خپلې لويې اقتصادي اندازې پر بسنټ د روان کال په لومړۍ ربعه کې د کورني ناخالص تولید ۵٪ زیاتوالی موندلی دی.
په چین کې د باثباته پرمختګ تمه یو مهم دلیل دی، چې له امله یې ډېری هېوادونه چین ته مخه کوي. نړیوال اقتصاد اوس مهال د بیا رغونې او ودې په یوه مهم پړاو کې دی او چین د نړۍ د دوهم لوی اقتصاد او د توکو تر ټولو لوی سوداګریز هېواد په توګه، ډېر لوی بازار او بشپړ صنعتي او اکمالاتي سلسله لري، چې ټول یې د نړۍ د بېلا بېلو هېوادونو لپاره ستر جذابیت لري.
ښاغلي لیاو فان وویل، چې د چین او امریکا ترمنځ د اختلافاتو مدیریت، د چین او روسیې ترمنځ د همکارۍ ژوروالی او د چین او اروپا ترمنځ د اړیکو پیاوړتیا په اوسني نړیوال نظم او د لویو هېوادونو اړیکو کې د چین مهم رول منعکس کوي. دا په لنډه توګه ویل کېدای شي، چې چین د لویو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د ثبات، د نړیوال نظم او څو اړخیزیزم د ساتنې او د نړیوال پرمختګ د لارښوونې په برخو کې مهم رول لوبوي.
نن ورځ نړۍ سوله ییزه نه ده او نړیوال وضعیت پېچلی او بې ثباته دی. د دې ګډوډو وختونو په منځ کې، چین په دوامداره توګه د ملګرتیا او باور ارزښت ورکولو، عدالت ته وده ورکولو او د اخلاقو په غاړه اخیستلو کې مخکښ رول لوبولی دی او په دوامداره توګه نړۍ ته سوله يیز ځواک او مثبته انرژي داخلوي او ورځ تر بلې د نورو هېوادونو لخوا په یوه ګډوډه نړۍ کې د ثبات کوونکي په توګه ګڼل کېږي.
