له افغانستانه د بهرنیو ځواکونو د وتلو له اعلان سره جوخت، پر جګړو او نښتو سربېره، ښکېلو خواوو په دغه هېواد کې د بیان ازادۍ او د رسنیو د فعالیت د محدودولو لپاره هڅې ډېرې کړې دي. رسنۍ او د بیان ازادي چې د افغانستان د اسلامي جمهوریت د تېرو دوو لسیزو له مهمو لاسته راوړنو بلل کېږي، په دې وروستیو کې یې د حکومت او طالبانو لخوا د محدودیت هڅې ډېرې شوې دي. تېره اونۍ د افغان حکومت لوړ پوړو چارواکو د رسنیو او د رسنیو له مدافع بسټونو سره د یوې ګډې ناستې پر مهال خبرداری ورکړ، چې که رسنۍ د هېواد اوسني وضعیت ته په کتو، په خپلو نشراتو کې بدلونونه رانه ولي، پر وړاندې به یې جدي قانوني چلند وشي.
د حکومت له دغه خبرداري وروسته، د یو شمېر رسنیو مسوولینو او مدافع بنسټونو پر حکومت نیوکه وکړه چې غواړي په هېواد کې د بیان ازادي او د رسنیو فعالیت محدود کړي. د پژواک خبري اژانس په نامه د یوې خصوصي رسنۍ مشر دانش کړوخېل د حکومت دغه کار د قانون خلاف بولي او ټينګار کوي چې رسنۍ په پرې ډول خپلې چارې مخ ته وړي او که حکومت په دې برخه کې کومه نیمګړتیا ویني، د خبرداري او تورونو پر ځای یې دې له قانوني لارو تعقیب کړي. نوموړی زیاتوي: «له بده مرغه حکومت په دې سره پر رسنیو لوی اتهام وارد کړ، دا کار یې له قانون سره په ښکاره توګه په ټکر کې دی، که کومه ستونزه وي، د اصولو او قانون له مخې دې یې تعقیب کړي، پر ټولو رسنیو دا ډول اتهام واردول د بیان له ازادۍ او ډيموکراسۍ سره په ټکر کې ده»
په ورته مهال د افغانستان د نجات حرکت هم وایي چې په تېرو شلو کلونو کې د ملاتړ وړ لاسته راوړنو څخه یوه هم د بیان ازادي ده او د بیان له ازادي پرته جمهوریت مانا نه لري. اعلامیه کاږي، د هېواد د موجوده اساسي قانون د ۳۴مې مادې په رڼا کې د بیان ازادي له هر ډول تطمیع او تهدید څخه خوندي ده او هر افغان حق لري چې خپل نظر په ازاد ډول څرګند کړي. اعلامیه کاږي، چې په دې وروستیو کې د دولت مشران او ځینې امنیتي او عدلي نهادونه د نظام د ملاتړ په پلمه د رسنیو مسوولین او د نظر خاوندان په هدفمندانه توګه ګواښي تر څو د دولت پر ناقص مدیریت تنقید ونه کړي. دغه حرکت د هېواد د اوسني ناورین ستر لامل د حکومت کمزوری مدیریت بللی او زیاته کړې یې ده چې د بیان د ازادۍ پر وړاندې نوي ګواښونه د نظام د ریښو د ایستلو مانا لري. په اعلامیه کې له حکومتي مشرانو غوښتنه شوې چې د رسنیو، شنونکو او د نظر خاوندانو د ګواښلو پر ځای غوره ده چې خپلې مدیریتي کمزورۍ سمې او هېواد له اوسني ژور کړکېچ څخه وباسي.
په ورته مهال د افغانستان د ازادو رسنیو د ملاتړ بنسټ یا نی هم وايي چې په افغانستان کې رسنۍ په سختو شرایطو کې خپلو فعالیتونو کې دوام ورکړی او حکومت باید د مختلفو بهانو له مخې، پر رسنیو فشار پای ته ورسوي. د یادونې ده چې طالبانو هم د رسنیو کارکوونکو ته بیا بیا خبرداری ورکړی، که په خپلو چارو کې بې طرفي ونه ساتي، پر وړاندې به یې اقدام وکړي.
