د امريکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د نومبر په ۲۹مه نېټه پر ټولنيزو رسنيو ويلي، چې ټول هوايي شرکتونه، پيلوټان، د نشه يي توکو لېږدونکي او انساني قاچاقبران دې د وينزويلا د هوايي قلمرو او شاوخوا فضا پوره تړلې وبولي.
د ټرمپ دغه لانجمنې خبرې نه يوازې د وينزويلا د سختې غندنې، بلکې د نړيوالې ټولنې د شک او نيوکې سبب هم شوې دي.
د کولمبيا، دومينيکن او ايران په شمول د ګڼو هېوادونو حکومتونو او سياسي ډلو د امريکا دغه کړنه بشپړه ناقانونه او استبدادي بللې او نيوکې يې پرې کړي، چې دغه ډول کړنې د نړيوالو پروازونو امنيت بې ساری ګواښي او د سيمې امنيت او نړيواله سوله ننګوي.
د کولمبيا ولسمشر ګوستاوه پېترو د نومبر په ۳۰مه نېټه پر ټولنيزو رسنیو ويلي، چې د وينزويلا پر هوايي قلمرو د امريکا بندیزونه له نړيوالو قوانينو سره په ټکر کې دي او پر نړيوال ملکي سازمان یې غږ کړی، چې په دې اړه غونډه راوبولي. د پېترو په خبره، د ډونالډ ټرمپ حکم يوازې پر امريکايي شرکتونو اغېز لرلی شي او د نورو هېوادونو هوايي شرکتونه د نړيوال ملکي سازمان د اړوندو مقرراتو له مخې پرېکړه کولی شي او په خبره یې، دوی باید د ټرمپ ”ناقانونه حکم“ مراعات نه کړي.
ګوستاوه پېترو له اروپايي ټولنې څخه هم غوښتي، چې له لاتيني امريکا سره د شوې اجتماع له مخې د وينزويلا په اړه خپل پروازونه اعاده کړي او د اروپا هغو هوايي شرکتونو ته دې سزا ورکړي چې اړوند پروازونه نه اعاده کوي.
له دې وړاندې د لاتيني امريکا او د کاربين هېوادونو ټولنې— اروپايي ټولنې سرمشريزه په کولمبيا کې ترسره شوه. دواړو خواوو د نومبر په ۹مه نېټه په يوې ګډې اعلاميې کې پر دې ټينګار کړی چې د نشه يي توکو د قاچاق ضد مبارزه بايد نړيوالو همکاريو، متقابل احترم او نړيوالو قوانينو ته په درناوي ترسره شي.
د دومينيکن شاوخوا ۳۰ سياسي او ټولنيزو ډلو د نومبر په ۳۰مه نېټه په يوې ګډې اعلاميې کې د امريکا له يادې کړنې سره مخالفت څرګند کړی او ويلي يې دي، چې امريکا په کاربين سيمه کې برېښنايي مقناطیسي تداخل جوړوي. د دوی په خبره، د امريکا دغسې کړنې له نړيوالو قوانينو او د ملګرو ملتونو له منشور سره په ټکر کې دي، د سيمې او نړۍ سوله ګواښي او د ملکي پروازونو او د کاربين خلکو امنيت خرابوي.
اعلاميه وايي، ”هر ولسمشر دا واک نه لري چې څو ميليونه خلک د سر له خطر سره مخ کړي او کاربين سيمه نظامي لابراتوار وګرځوي.“
د ایران د خارجه وزارت وياند ناصر کنعاني د نومبر د ۲۹مې نېټې په شپه په يوې اعلاميې کې ويلي، هېواد يې د وينزويلا د هوايي قلمرو د پوره تړلو په اړه د امريکا ستمګره کړنه غندي او دا د نړيوال هوايي لېږد رالېږد د مقرراتو په شمول د نړيوالو قوانيونو له بنستيزو اصولو سره په ټکر کې بولي.
د دغې اعلاميې له مخې، امريکا د نړيوالو پروازونو امنيت بې ساری ګواښي، چې له امله یې ممکن نړيواله سوله او امنيت سخت خراب او بدې پایلې ولري.
نړيوال ملکي سازمان تر دې دمه په دې اړه هېڅ نه دي ويلي.
