افغانستان ته د پاکستان د لومړي وزیر عمران خان له سفر وروسته ښکاري چې کابل یو ځل بیا پاکستان ته یو اړخیز امتیازات ورکوي. ولسمشر غني د یوه فرمان له مخې، په افغانستان کې د پاکستاني بندیانو د خوشې کولو امر کړی دی. له بله اړخه د پاکستان او افغانستان ترمنځ په یوه رسمي سند کې د افغانستان د بهرنۍ پالیسۍ په تړاو پاکستان ته سپیناوی ورکړل شوی دی.
داسې ښکاري چې ولسمشر غني یو ځل پاکستان ته یو اړخیز امتیازات ورکوي. تر دې وړاندې هم پاکستان ته ډېر یو اړخیز امتیازات ورکړل شوي دي. پر ډیورنډ کرښه اغزن تار او تاسیسات، د قبایلو لاندې کول، د ټي ټي پي پر ضد ګامونه، د بلوڅ ملتپالو جنګیالیو پر ضد ګامونه، د پاکستاني طالبانو سپارل او د هغوی د ځینو مشرانو وژل او ګڼ نور داسې کارونه شوي چې پاکستان ته یو اړخیز امتیازات ګڼل کېږي او د پاکستان لپاره سترې لاسته راوړنې دي.
پوښتنه دا ده چې دا یو اړخیز امتیازات چې د څه په بدل کې ورکول کېدل، ایا هغه لاسته راغلي دي او که نه؟
پاکستان ته دغه امتیازات د دوو موخو لپاره ښايي ورکول کېدل، یوه دا چې پاکستان له افغانستان سره د حکومت د غوښتنې پر اساس په سوله او ثبات کې مرسته وکړي. پاکستان په دې برخه کې ډېرې ژمنې وکړې، چې یوه یې هم عملي نه کړه، خو د اشرف غني حکومت د ژمنو تر عملي کېدو وړاندې ډېر څه ورکړل. دویم دا چې ولسمشر غني له پاکستان څخه شخصي غوښتنې لرلې. په دې اړه کوم کره ثبوت نشته، خو مهمو سیاستوالو او آن د ولسمشر غني د کابیني غړو دا ډول ادعاوې کړي چې اشرف غني له پاکستان سره د شخصي ګټو په معامله کې و چې پکې نغدي پیسې او په ټاکنو کې مرستې هم شاملې وې. دا چې پاکستان دا څه اشرف غني ته ورکوي او که نه، خلک نه پوهېږي، خو دا واضېح ده چې ولسمشر غني پاکستان ته ډېر څه ورکړي او په بدل کې یې هېڅ داسې څه نه دي تر لاسه کړي چې ولس او افغانستان ته دې ګټور وي.
ستونزه دا ده چې له اوږدو تجربو او ناکامو یا ظاهراً ناکامو معاملو وروسته اوس حکومت یو ځل بیا له پاکستان سره په معامله کې دی او ښايي پاکستان ته ډېر پټ او ښکاره امتیازات ورکړي چې ځیني یې سر له اوسه پیل شوي دي. که اشرف غني دا تمه لري چې پاکستان به ورسره د سولې په پروسه کې هغسې مرسته وکړي چې دوی یې غواړي، نو تېروتنه کوي؛ ځکه چې پاکستان د خپلو ګټو او له امریکا سره د معاملې پر اساس مخ ته ځي. اوس که پاکستان هر څو ژمنې وکړي، خو په عمل کې به هېڅ ګام د افغان حکومت په خوښه او غوښتنه وا نه خلي. که خبره دا وي چې اشرف غني د خپل واک د دوام لپاره او یا هم په راتلونکي سیاسي نظام کې د شراکت لپاره له پاکستان سره په کومه معامله کې وي او د دې لپاره پاکستان ته امتیاز ورکوي، دا نو بیا بده معامله ده چې هېڅ ډول ښې پایلې به ونه لري. ولسمشر غني او ملګري یې باید پوه شي چې پر ملي مسایلو د شخصو ګټو لپاره معاملې او لوبې به دوی ته ګرانې پرېوځي او دوی به هرو مرو د ولس له حسابکتاب سره مخ کېږي.
