د چین د دولت رئیس شي جین پینګ به د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ په بلنه د سپتمبر له ۲۳مې نېټې څخه تر ۲۵مې نېټې پورې امریکا ته رسمي سفر وکړي. دا په ۳ کلونو کې امریکا ته د رئیس شي جین پینګ لومړی سفر دی او همدارنګه د ۶ میاشتو په اوږدو کې د چین او امریکا د مشرانو ترمنځ لومړی متقابل سفر دی. دا سفر نړۍ ته یو مثبت سیګنال لېږي چې دواړه خواوې د “رغنده ستراتیژیک ثبات” اړیکو جوړولو ته دوام ورکوي.
سي جي ټي اېن د نړۍ په ۳۹ هېوادونو کې د ۱۲ زرو ځواب ویونکو په منځ کې نظرپوښتنه کړې چې په کې ۷۵ سلنه ځواب ویونکو وویل چې د چین او امریکا ترمنځ باثباته اړیکې د نړیوالې ټولنې لپاره ډېرې مهمې دي. په پرمختیايي هېوادونو کې د يادې نظريې لرونکو انډول ۷۸ اعشاریه ۳ سلنه دی او د امریکا ۷۶ اعشاریه ۷ سلنه ځواب ویونکي ورته نظر لري.
د چین او امریکا اړیکې د سوداګرۍ، ټېکنالوژۍ او امنیت په ګډون له ګڼو ننګونو سره مخ دي. نړیواله ټولنه تمه لري چې دواړه خواوې به د مستقیمو اړیکو له لارې توپیرونه اداره کړي او متقابل باور به زیات کړي. د چین او امریکا باثباته اړیکې به نړیوالې سولې ته ډېره ډاډمنتیا ورکړي. د دواړو هېوادونو د مشرانو ترمنځ دا ملاقات نه یوازې د دواړو هېوادونو د خلکو د هوساینې لپاره، بلکې د نړیوال پرمختګ او سوکالۍ لپاره هم ډېر مهم دی.
لومړی، په واشنګټن کې د چین او امریکا د مشرانو ترمنځ کتنه به د “رغنده ستراتیژیک ثبات” په اړه اجماع نوره هم پیاوړې کړي. د چین او امریکا ترمنځ د میکانیزمونو، پراختیایي لارو او ګټو له پلوه توپیرونه شته او رامنځته شوي اختلافات د حیرانتیا وړ نه دي. کلیدي ټکي په دې کې دا دي چې ایا دواړه هېوادونه کولی شي د مساوي خبرو اترو له لارې د غلطو قضاوتونو مخه ونیسي او شخړې اداره کړي. د سي جي ټي اېن نظرپوښتنه ښیي چې د نړۍ ۷۸ اعشاریه ۶ سلنه ځواب ویونکو ویلي چې چین او امریکا باید د متقابل درناوي پر بنسټ خبرې اترې پیاوړې کړي.
د امریکا ۷۸ اعشاریه ۳ سلنه ځواب ویونکي هم د يادې نظريې په اړه موافق دي، چې پکې د جمهوريپالو ځواب ویونکو انډول ۸۵ سلنې ته رسېدلی دی. له دې څخه څرګندېږي چې حتی په امریکا کې لازیات خلک دا درک کوي چې خبرې اترې کمزوري نه ده، بلکې د مسوولو لویو هېوادونو لپاره د پېچلو اړیکو د اداره کولو یوه اړینه لاره ده.
د سي جي ټي اېن نظرپوښتنه ښیي چې د نړۍ ۶۷ اعشاریه ۹ سلنه ځواب ویونکي نظر لري چې چین او امریکا کولی شي متقابلې ګټې ترلاسه کړي. ۷۴ اعشاریه ۶ سلنه ځواب ویونکي په دې نظر دي چې د چین او امریکا د سوداګرۍ اصل متقابله ګټه ده.
سربېره پردې، د چین او امریکا د مشرانو ترمنځ کتنه کولی شي نړیوالې سولې او پرمختګ ته ګټې راوړي. د چین او امریکا ترمنځ باثباته اړیکې د نړیوالې سولې او پرمختګ لپاره ترټولو لویه مرسته ده. اوس نړۍ د سیمه ییزو شخړو، ورو اقتصادي بیارغونې، اقلیمي بدلون او مصنوعي ځیرکتیا د حکومتولۍ په څېر ګډو ننګونو سره مخ ده. که چین او امریکا پر سوله ییز ګډ ژوند او متقابل درناوي ټینګار وکړي او د همکارۍ پر بنسټ ګډې ګټې ومومي، نو دوی کولی شي د نړیوالو ستونزو د حل لپاره لاډېر ګټور شرایط برابر کړي.
د ځمکې کره دومره لویه ده چې د چین او امریکا دواړو ګډ پرمختګ او سوکالۍ ته ځای ورکولی شي. چین او امریکا باید په لا ډېر حکمت او قوي باور خپلمنځي اړیکو ته د نوي حیاتي ځواک د ورکولو او نړیوالې سولې او پرمختګ ته د ډاډ ورکولو لپاره هڅو ته دوام ورکړي.
