ملګرو ملتونو او طالبانو موافقه کړې چې د طالبانو تر کنټرول لاندې سیمو کې به څلور زره غیر رسمي ښوونځي جوړوي. دا ښوونځي به تر شپږم ټولګي پورې وي، چې تر درېیم ټولګي پورې به هغه نجونې هم پکې زده کړې کوي چې عمرونه یې تر اتو کلونو اوښتي نه وي. دا موافقه د طالبانو او ملګرو متلونو ترمنځ له اوږدو مذاکراتو وروسته شوې ده. د دغو ښوونځيو چارې به د طالبانو او ملګرو ملتونو د یو ګډ کمېسیون له خوا پرمخ وړل کېږي او لګښتونه به یې د ملګرو ملتونو تر مشرۍ لاندې برېټانوي او امریکايي مرستندویه موسسې ورکوي.
دا له څو اړخونو یو ستر بدلون ګڼل کېږي. لومړی دا چې لومړی ځل دی چې د طالبانو او ملګرو ملتونو ترمنځ پر یوه داسې لوی ښوونیز پروګرام توافق کېږي. دویم دا چې دا پروګرام به په هغو سیمو کې پلی کېږي، چې هلته جګړه وه او ښوونځي پکې بند وو. درېیم دا چې په دغو ښوونځیو کې به نجونې هم زدهکړې کوي. څلورم دا چې چارې به یې د طالبانو او ملګرو ملتونو ترمنځ په ګډه پرمخ وړل کېږي. له همدې امله دا یو متفاوت او مهم ګام ګڼل کېږي. تر دې مهم بدلون دا دی چې د دغو ښوونځیو لګښت به امریکايي او برېټانوي موسسې ورکوي.
په افغانستان کې اوس درې اعشاریه اووه میلیونه ماشومان له زدهکړو بې برخې دي. دوی په هغو سیمو کې دي چې یا د طالبانو تر کنټرول لاندې دي او یا هم جګړه پکې روانه ده. له بله اړخه د دغو ماشومانو غوڅ اکثریت نجونې دي. اوس چې دا ښوونځي جوړېږي، تمه ده چې د دغو ماشومانو یوې برخې ته به ښوونځي ته د تلو زمینه برابره شي. له دې سره دا هیله هم پیدا شوې چې ښايي دا توافق لا زیاتو داسې توافقاتو ته لاره هواره کړي چې په هغو کې به ټول پاتې ماشومان ښوونځي ته لاسرسی پیدا کړي.
دا سمه ده چې دا ښوونځي به په پیل کې له ستونزو سره مخ وي. مسلکي ښوونکي به ونه لري او یا به هم کم وي، په اداره او نصاب کې به یې ستونزې وي او سویه به یې هم ټیټه وي، خو له دې کبله چې دا پیل دی، نو ځکه په طبیعي ډول به دا ستونزې وي. د وخت په تېرېدو سره به په ګډو هلو ځلو دا ستونزې ورو ورو کمې شي او یو وخت به دا ښوونځي په رسمي، معیاري او منل شوو ښوونځیو واوړي چې ورسره به په هېواد کې د ښوونیز نظام له پیاوړتیا سره مرسته وکړي.
د دغو ښوونځیو د جوړولو په تړاو ځینې اندېښنې هم شته، چې باید هېرې نه شي. یوه تر ټولو مهمه او جدې اندېښنه دا ده چې دا د بهرنیانو او ملګرو ملتونو له خوا پر یوه وخت په افغانستان کې له دوو دولتونو سره د اړیکو ښکاره مثال دی. دا سمه ده چې دا ښه ګام دی او باید ملاتړ یې وشي، خو که دا هر څه د یوې ادارې له خوا وشي، نو غوره به وي. داسې وېره ده چې دا ډول اړیکې، هوکړې او پروګرامونه به پر یوه وخت په افغانستان کې د دوو منل شوو دولتونو د رامنځته کېدو زمینه برابره کړي. تمه ده چې د افغانستان د سولې پروسه ژر یوې پایلې ته ورسېږي، څو په ټول هېواد کې دا ټول پروګرامونه د یوه واحد، مقتدر او خپلواک دولت پر مټ ترسره شي او د دوو دولتونو وېره هم له منځه ولاړه شي.
