د کاروبار یا نوي تولید پيلولو لپاره دا اووه مرحلې عملي کړئ

دلته موږ پر دې بحث کوو چې کله یو کاروبار پيلوو او یا کاروبار لرو او غواړو په همدې کاروبار کې یو بل نوی تولید یا  مارکېټ بازار ته وړاندې کړو، نو اړینه ده چې یو څو پروسې تعقیب کړو، څو وشو کړای چې له تاواني عواقبو یې بچ شو.

ممکن په افغانستان او نوره نړۍ کې مو لیدلي وي، هغوی چې یو کاروبار شروع کوي یا یو نوی تولید غواړي بازار ته جوړ او وړاندې کړي، مخکې ورته ځینې لومړني ګامونه تعقیبوي. دا ډول خلک بیا له تاوانه بچ وي؛ ځکه ورته معلومېږي چې څه وکړي. ایا مخکې لاړ شي او که نه.

بل پلو به مو داسې کسان هم لیدلي وي چې کله یو کاروبار پيلوي یا نوی تولید بازار ته وړاندې کوي، پرته له دې چې دوی عیني شرایط، اړتیا او خپل وس او عواقب یې وسنجوي، کار پيلوي. بالاخره په پای کې له ناوړه نتایجو سره مخ کېږي او هغه شتمني چې لري یې، د دغه بې پلانه کار له امله یې له لاسه ورکوي.

هغه ټکي چې د یوه نوي تولید یا یوه کاروبار له شروع کولو یې وړاندې باید په پام کې ونیسئ، په لاندې ډول دي:

لومړی-  د نظریې راپيدا کول

که تاسې کوم کاروبار لرئ، ممکن لومړی مو په چاپېریال کې پر دې فکر کړی وي چې څه وکړی، څو ځانته یو مصروفیت او د ګټې وټې لاره پیدا کړی. ممکن په دغه څه کې مو له نورو هم مرسته غوښتې وي او که خوښ شوی مو وي، بیا مو پرې عملي کار شروع کړی وي.

کېدای شي دا اېډیا یا د نوي تولید نظریه مو له دې ډلو کسانو اخیستې وي:

۱- د بازار موندنې ماهرین: هغه خلک چې د کاروبار او بازار په برخه کې مهارت او تجربه لري، هغوی ته تر هر چا ډېره پته وي چې کوم څه خلک خوښوي او باید ورته تولید شي.

۲ – مصرفوونکي یا مشتریان: له خلکو په یو ډول نه یو ډول چې وروسته به پرې بحث هم وشي، باید وغوښتل شي چې څه ته اړتیا لري او څه خوښوي.

۳- لکه مخکې مو چې وویل، په خپله مارکېټ کې پلټنه کول او لیدل چې د څه شي اړتیا ده او په څه کې ګټه محسوسوئ.

۴-(Middlemen) یعنې پرچون پلورونکي، عمده پلورونکي، توضېح کوونکي، نماینده ګان او داسې نور. دغه خلک ښه پوهېږي چې پېرېدونکي او دوکانداران ترې څه غواړي، څه شي ته اړتیا ده او څه ښه تمامېدای شي. دوی پوهېږي چې مارکېټ څه ته اړتیا لري.

۵—(Suppliers) یا هغه خلک او کمپنۍ چې پاخه، خام یا نیمه خام مواد د کاروبار لپاره تولیدوي. دوی ته هم ښه پته وي چې هغه کوم شیان دي چې ډېر پیدا کېږي او تر ډېره دوی ته بیا ښه ترلاسه کېدای شي.

۶- میډیا یا رسنۍ: کېدای شي له رسنیو خبر شی چې څه شی ډېر مارکېټ لري او خلک څه غواړي. په همدې ډول داسې نور.

دویم–  د راټولو شویو نظریاتو او مفکورو شننه

کله مو چې له پورته خلکو او ادرسونو بېلابېل نظریات خوښ کړل؛ اوس باید په دې شننه وکړئ چې کومه ممکنه او مناسبه ده او کومه نه ده. دلته وګورئ چې په کومو لږ لګښت راځي، مارکېټ کې ورته تقاضا شته، په کم وخت کې جوړېدای یا اماده کېدای شي، حد اکثر څومره ګټه به وکړي او په عموم کې به یې تولیدول څومره ښه وشي.

درېیم–  د انتخاب شویو نظریاتو ارزیابي

دا د سوال پاڼې په ډول ترسره کېږي، په دې ډول چې له خلکو د تولید په اړه مشخصې پوښتنې کوی چې دا تولید یې خوښېږي که نه، ولې یې خوښېږي، ولې یې نه خوښېږي؟

دا پوښتنې کېدای شي تر خپله وسه چې څومره ممکنې وي، له ډېرو خلکو وکړای شی. که د خلکو نظریات مثبت وو، بیا نو مانا دا چې تولید ښه دی او باید جوړ شي، که مناسب نه وي او د خلکو ځواب نه وي، نور به مخته نه ځئ او لا ډېر تولید به نه کوئ. یعنې له لویو تاوانونو خو به بچ شی.

څلورم–  کاروباري پلان جوړول

په دې مرحله کې به خپله یو پلان ورته جوړوئ، د هغو نظریو په اړه چې خلکو مثبته رایه ورکړې، څومره مصرف به پرې راشي او له دومره مصرف سره به یې ګټه څومره وي. یعنې بیا موږ ته معلومېږي چې پر کومه نظریه باندې مصرف کم او ګټه ډېره راځي.

پنځم- پر نظریې عملي کار پیلول

په دې مرحله کې بالاخره تولید جوړوو، خو باید زموږ تولید هغسې سره سم وي، څه ډول چې له پورته مرحلو راتېر شوی وي. که داسې نه وي، ممکن موږ بې باوره شو او ټولې مرحلې مو ناکامې شي. په ټوله کې په دې مرحله کې باید خبره له تیوري څخه عمل ته ووځي.

شپږم– په بازار کې یې ازمایل

کله مو چې تولید اماده شو، نو همدا تولید د نمونې په شکل باید لومړی په لږه اندازه پروسس شي او بازار ته د سمپل په توګه وړاندې شي چې خلک یې اخلي او که نه. دا په کاروباري نړۍ کې خلک په بېلابېلو ډولونو سره کوي. لکه، ځینې ادارې دا نورو ادارو او خلکو ته وړیا ورکوي، څو د دوی تولید خلک وګوري، خوښ یې کړي او بیا یې ترې واخلي، یا یې په بېلابېلو میلیو او فیسټیوالونو کې په وړیا ډول وېشي.

اووم- بالاخره د کاروبار ډاډه پيل

که په پورته مرحله کې هم کامیاب شو، مانا دا شوه چې تاسې یو غوره کاروبار پيل کړی او باید مخکې لاړ شئ، نو بالاخره کاروبار مو دوامداره وساتئ او د بازار موندنې پراختیا ته مو کار وکړئ. یعنې اوس د سوداګرۍ او تجارت نړۍ ته ورشامل شوی چې هم سیالي کوی او هم د نورو پر نوښتونو فکر کوی.

له بریاليو مرحلو وروسته مو تولید تر خپله وسه هر ځای ته ورسوئ.

یادونه: کېدای شي ځینې دوستان فکر وکړي چې دومره مرحلې طی کوو، نو که په نږدې وروستۍ یا منځنۍ مرحله کې خلک منفي رایه ورکړي یا ناکام شي، نو هغه شوی تاوان به څنګه شي؟ ځواب دا دی که په منځنیو مرحلو کې تاوان وکړی، له دې خو ښه دی چې تاسې په بشپړ ډول ښه ډېر مصارف هم وکړی، تولیدات هم وکړی او په پای کې له تاوان سره هم مخ شی، نو که مخکې مو لږ تاوان کاوه، په دې ډول سره ښایي ټوله شتمني له لاسه ورکړی.

نو ښه ده چې خپلې شتمنۍ ته اور ورته نه کړی او په لږ مصرف سره پوه شی چې دا ډېره پانګه مو په دې کاروبار کې ولګوئ او که نه.