په ۲۰۰۱ ز کال کې د موقتې ادارې په راتلو سره او له هغه وروسته په رسمي ډول د پخواني ولسمشر حامد کرزي له راتګ سره سم، ډېرو افغانانو عصري زده کړو ته مخه کړه او پوهنې وزارت پر دې وتوانېد، چې هر کال زرګونه کسان د لوړو زده کړو لپاره لوړو زده کړو وزارت ته د کانکور د ازموینې لپاره ور وپېژني. دا چې کال په کال د دغه فارغانو شمېر زیاتېدو، نو لوړو زده کړو وزارت ونه توانېد چې د دوولسمو ټولګیو ټول فارغین دې د لوړو زده کړو او یا هم نیمه لوړو زده کړو لپاره جذب کړي، نو اړتیا ته په کتو په دې برخه کې خصوصي سکټور ته هم اجازه ورکړل شوه، څو د لوړو زده کړو له معیارونو سره سم خدمات پیل کړي او محصلین جذب کړي. دغه هڅه ان له ۲۰۰۳ ز کال را پدېخوا کېده، خو په ۲۰۰۶ ز کال کې یې په عملي ډول افغان حکومت، په تېره بیا د لوړو زده کړو وزارت خصوصي سکټور ته هم اجازه ورکړې ده چې په دې برخه کې پانګونه وکړي، د لوړو زده کړو موسسې رامنځته کړي او بیا ګام پر ګام پوهنتون ته ارتقاع وکړي، د پوهنځیو شمېر یې زیات شي او ان د ماسټرۍ او دوکتورا لپاره هم محصلین جذب کړي. ډېری خصوصي پوهنتونونه په دې برخه کې ډېر ګټور ثابت شوي، په ډېرو برخو کې یې په کارپوه او مسلکي کسان ټولنې ته د خدمت په موخه وړاندې کړي دي. که په دې برخه کې خصوصي سکټور ګام نه وی اخیستی، کېدای شوای زرګونه افغان ځوانان هغه چې په بهر کې یې د لوړو زده کړو توان نه درلود، له زده کړو بې برخې شوي وای. د خصوصي پوهنتونونو یوه ښېګڼه دا هم ده چې تر ډېره یې د هغو کسانو لپاره د زده کړو زمینه برابره کړي چې غواړي دوه یا درې پوهنځي ولولي، ماسټري وکړي او یا هم په رسمي وخت کې په دولتي او یا هم نا دولتي ادارو کې کار وکړي. ډېری کسان نیوکه پرې کوي او د خصوصي پوهنتونونو تحصیلي اسنادو ته ارزښت نه ورکوي، ځکه دوی وایي چې خصوصي پوهنتونونه پرته له دې چې محصل درسونو ته حاضر شي، د پیسو په بدل کې تحصیلي اسناد ورکوي او یا یې په ټوله کې د زده کړو کیفیت ښه نه دی؛ خو خبره داسې هم نه ده. که وګورو، نن سباپه نړیواله کچه د پوهنتونونو په درجه بندۍ کې لوړځایونه خصوصي پوهنتونونو خپل کړي دي. دا ځکه چې دوی خلکو ته د پیسو په بدل کې زده کړې ورکوي، نو هڅه کوي چې ټول هغه امکانات ورته برابر کړي چې یو پوهنتون یې باید ولري، خو په افغانستان کې بیا تر اوسه دغه تجربه نوې ده. له دې سره سره دلته هم داسې خصوصي پوهنتونونه شته چې په خورا لوړ کیفیت د زده کړو امکانات لري. دا چې ټول خصوصي پوهنتونونه او د لوړو زده کړو موسسې د لوړو زده کړو وزارت په چوکاټ او د همدغه وزارت د قانون په رڼا کې فعالیت کوي او د فعالیت اجازه یې ورکړې ده، نو دا د لوړو زده کړو وزارت دنده ده چې وخت ناوخت دغه پوهنتونونه وڅاري. هغه چې په لوړ کیفیت خدمات وړاندې کوي، ویې هڅوي او هغه چې له قانون څخه سرغړونه کوي، قانوني چلند ور سره وکړي او ان کولی شي ویې تړي.
کاروان پوهنتون په ۲۰۰۷ ز کال کې پر فعالیت پیل وکړ، چې په لومړي سر کې یې یوازې درې پوهنځي درلودل، خو اوس په دغه پوهنتون کې په څلورو پوهنځیو، لکه: حقوق، سیاسي علومو، کمپیوټر ساینس او تجارت برخو کې لږ تر لږه ۱۸۰۰ محصلین پر لوړو زده کړو بوخت دي چې شل سلنه یې نجونې او پاتې برخه یې هلکان تشکیلوي.
د کاروان پوهنتون مشر او ځوان سوداګر ښاغلی جاوید اندېش وایي، دوی ان له ۱۹۹۸ ز کال را پدېخوا د هېواد د بچیانو د روزنې لپاره مټې بډ وهلې دي او له پخوا را هیسې یې په کابل کې د انګرېزي، کیمیا، فزیک او ریاضي په برخو کې د ښوونځي زده کوونکو ته د کورسونو په کچه درسونه ورکول.
دی وایي، په لومړي سر کې د حکومت لپاره دا د منلو نه وه چې خصوصي پوهنتونونو ته دې د فعالیت جواز ورکړي، خو کله چې د دوولسمو ټولګیو زیاتو فارغینو نه شوای کولی دولتي پوهنتونونو ته لار پیدا کړي، نو له هغه وروسته یې خصوصي پوهنتونونو یا هم د لوړو زده کړو موسسو ته د کار جواز ورکړ.
اندېش وایي، دوی په ۲۰۰۷ ز کال کې پر دې وتوانېدل چې د لوړو زده کړو وزارت له لایحې سره سم یوازې درې پوهنځي فعال او د زده کړو لپاره محصلین جذب کړي، خو له زیاتو هڅو وروسته اوس دغه پوهنتون څلور پوهنځي لري.
نوموړی وایي، خصوصي پوهنتونونه په ټوله نړۍ کې د اعتبار وړ او تر ډېره هغه پوهنتونونه چې نن سبا یې په نړیواله کچه په درجه بندۍ کې هم لوړځایونه خپل کړي دي، هغه خصوصي پوهنتونونه دي؛ ځکه کله چې څوک د زده کړو لپاره مقابل طرف ته پیسې ورکوي، نو په بدل کې یې په هماغه کچه تدریس، درسي توکي او امکانات غواړي.
د کاروان پوهنتون مشر وایي، کېدای شي اوس هم له خلکو سره داسې اندېښنه وي چې که په هر ډول وي او هم هر ولایت کې وي، دولتي پوهنتونونه له خصوصي غوره دي، خو دا ډول پرېکړه ناسمه ده؛ ځکه هر څه باید په عمل کې وکتل شي.
اندېش وایي، په دولتي پوهنتونونوکې تر ډېره د محصلینو ستونزو ته رسیده ګي نه کېږي او په هغه کچه چې لازمه ده، درسي توکي او امکانات په واک کې نه ورکول کېږي، خو خصوصي پوهنتونونه چې د زده کړو په بدل کې له محصلینو نغدې پیسې اخلي، نو په مقابل کې یې څه ډول چې لازمه وي، په هماغه ډول زده کړې ورکوي. دغه راز محصلین کولی شي په خلاص لاس د خپلو ستونزو په اړه د پوهنتون ادارې ته خبر ورکړي او د حل غوښتنه یې وکړي.
اندېش دغه راز وایي، څو کاله مخکې یې لوړو زده کړو وزارته غوښتنلیک ورکړی، څو ورته د ماسټرۍ جواز ورکړي، خو تراوسه یې پر اخیستو نه دي بریالي شوي. کاروان پوهنتون لویې ودانۍ، پراخ درسي ټولګي او کنفرانس خونې لري چې ټول یې پر شخصي لګښت ودان شوي دي. د کاروان پوهنتون مشرتابه وایي چې دوی په دې برخه کې شل میلیون ډالره پانګونه کړې ده او لا هم غواړي په دې برخه کې پرمختګ وکړي.
کاروان پوهنتون تر اوسه پورې لږ تر لږه ۶۰۰ کسان د حقوقو، کمپیوټر ساینس، سیاسي علومو او تجارت په برخه کې د لېسانس په کچه فارغ کړي چې د دوی په خبره، ډېری یې په بانکونو، قضایه برخه او په حکومت کې پر بېلابېلو پوسټونو کار کوي؛ ځکه کاروان پوهنتون تر ډېره په داسې پوهنځیو کې محصلین جذبوي چې له فارغېدو وروسته په ډېرې اسانۍ سره کولی شي، د ځان لپاره دنده پیدا کړي؛ ځکه حکومت، خصوصي سکټور او په نورو برخو کې ورته جدي اړتیا لیدل کېږي.
کاروان پوهنتون خپل ممتاز محصلین او هغه کسان چې له انګرېزي ژبې سره پوره بلدتیا ولري، د کمې مودې لپاره بهرنیو هېوادونو ته په وړیا ډول استوي، څو خپلې تجربې زیاتې کړي چې په دې برخه کې له سلو نه زیاتو هېوادونو سره داسې هوکړې لري چې له مخې یې خپل محصلین بهر ته واستوي او د هغه ځای له درسي مېتود او بهیر سره اشنا شي. له دې سره په څنګ کې، کاروان پوهنتون د هېواد د نامتو او مشهورو وګړو لپاره ستاینغونډې جوړوي او په عملي ډول، چارواکي او د قضایه قوې غړي را غواړي، څو په اړونده برخه کې د یاد پوهنتون محصلینو ته معلومات ورکړي او په څنګ کې ترې محصلین هم د خپلو پوښتنو لپاره ځوابونه پیدا کړي. دغه څه له محصلینوسره مرسته کوي چې د درس او تیورۍ ترڅنګ په عملي ډول هم کار زده کړي، څو په راتلونکي کې د دندې پر مهال له کومې ستونزې سره مخ نه شي.
د کاروان پوهنتون مشر وایي، دوی د محصلینو لپاره تخفیف هم په پام کې نیولی دی چې ځینې وخت تر اویا سلنې پورې رسېږي. دغه پوهنتون د هغو محصلینو لپاره چې د سمېسټر په اوږدو کې څومره لوړې نمرې واخلي، په هماغه کچه یې د تخفیف سلنه هم لوړېږي.
د کاروان پوهنتون د لېسانس په کچه د تدریس ترڅنګ، لنډمهاله کورسونه هم لري چې ځوانان کولی شي په دې برخه کې هم زده کړې وکړي او خپلې وړتیاوې لوړې کړي.
