په دوحه کې د بین الافغاني خبرو د پيل لپاره پر اصولو او کړنلاره شته اختلاف لا هم نه دی حل شوی او ورسره په افغانستان کې جګړه هم ګرمه روانه ده، چې سولې ته یې ناهیلۍ زېږولې دي. له دې سره ځینې کسان د سولې د خبرو د ناکامۍ او د کورنۍ جګړې وېره لري. حکومتي چارواکي وايي چې دوی جګړې او سولې دواړو ته تیاری لري او که امریکايي ځواکونه د دوی ملاتړ هم ونه کړي، دوی به مقاومت وکړي او د دې حالت لپاره تیاری لري. هاخوا بیا ناټو له افغان ځواکونو سره تر ۲۰۲۴ کال پورې د مرستو د دوام خبره کړې ده.
که څه هم تر اوسه د سولې په برخه کې شته ناهیلي دومره نه ده چې یو مخ د سولې د خبرو د ماتې تصویر دې ترې واخیستل شي، خو دا وېره یو مخ هم د هېرېدو نه ده چې خبرې به له ناکامۍ سره مخ شي. حکومتي چارواکي درک کوي چې که دا خبرې بریالۍ نه شي، نو د کورنۍ جګړې وېره زیاته ده. که څه هم طالبان فکر کوي چې له امریکا سره له هوکړې وروسته یې په جګړه کې هم نه بایلي او حکومت را پرځولی شي، خو دا نه سمه محاسبه ده او نه هم سمه لاره. لومړی خو امریکا لا هم د حکومت له ملاتړه پوره لاس نه دی اخیستی او د هلمند جګړو وښوده چې دوی به مداخله کوي. له بله اړخه له امریکا پرته ځینې نور هېوادونه شته چې د حکومت تر شا ودریږي او له طالبانو سره یې د جګړې جوګه کوي. دا دي اوس ناټو دا خبره کړې چې تر ۲۰۲۴ کال پورې به له افغان امنیتي ځواکونو سره مرستې ته دوام ورکوي. دا سمه ده چې طالبان به پیاوړي وي، ډېر بریدونه به وکړي او ښايي په ځینو سیمو کې لوی پرمختګونه هم وکړي، خو دا هېڅکله بریا نه ده او نه به طالبان خپل هدف ته ورسوي. که حکومت هم فکر کوي چې دوی به مقاومت کوي او ځینې هېوادونه به مرسته کوي، دوی هم تېروتنه کوي، ځکه چې د امریکا له مرستې پرته دا حکومت نړېدونکی دی او له شک پرته چې طالبان به پر حکومت ډېر برلاسي وي. یا که د ماتې خبرې ترې لرې شي، د جګړې د دوام تصویر ډېر څرګند دی.
خلک غواړي د سولې خبرې بریالۍ شي او دواړه اړخونه توافق ته ورسیږي. که څه هم خلک د ښه توافق تمه لري، خو له سقوط او د جګړې له دوام څخه بد توافق هم غوره ګڼي. هېڅ افغان د جګړې دوام او بیا د نظام سقوط نه غواړي. ټول غواړي چې جګړه ودریږي او توافق وشي. دا سمه ده چې د نظام په سقوط او د جګړې په دوام کې به د ځینو مشرانو هېڅ زیان نه وي، خو د جګړې د دوام او سقوط اصلي زیان ولس او د دواړو اړخونو اکثریت کسانو ته رسیږي. له همدې امله د جګړې دوام او سقوط د هېڅ افغان انتخاب نه دی. دواړه اړخونه باید درک کړي چې په اوسنیو شرطونو او دریځونو د سولې خبرې نه بریالۍ کېږي او که خبرې بریالۍ نه شي، نو جګړه دوام کوي. له همدې امله دوی باید خپل دریځونه بدل کړي او باید له شرطونو تېر شي، تر نهتوافق، بد توافق هم غوره دی، ځکه چې که توافق ونه شي، د جګړې دوام او سقوط حتمي دی.
