ډېری پوهان داسې گڼي چې په ژوندي اورگانېزم کې نه یوازې ټول کيميايي عنصـرونه شته، بلکې هر يو يې ټاکلې بيولوژيکي دنده سرته رسوي. څېړنو دا مالومه کړې چې ۳۰ کيميايي عنصـرونه د انسان په بدن کې ارزښتناک رول لوبوي او انسان نه شي کولای چې د دوی له شتون پرته په نورمال حالت سره ژوند وکړي. دا عنصـرونه د انسان د ژوند لپاره حتمي او اړين گڼل کيږي. پر دې سربېره، داسې عنصـرونه هم شته چې په ډېره لږه کچه د انسان په بدن کې شته او په لږه کچه د انسان پر بدن زهري اغېز نه لري، خو که چيرې يې کچه زياته شي، نو بيا د انسان د بدن لپاره په زهرو بدليږي.
د ځمکې پر سر ټول ژوندي اورگانېزمونه د انسان په گډون له چاپېريال سره ټينگې اړیکې لري. دغه ژوندي اورګانېزمونه په بدن کې د پرلهپسې بدلون او ميتابولېزم غوښتونکي دي. له خوراکتوکيو او د څښاک له اوبو سره يو ځای د انسان بدن ته نږدې ټول کيميايي عنصـرونه ننوځي. د دوی يوه کچه په بدن کې پاتې کیږي او د ځینو يې یوه کچه ښايي چې له بدنه ووځي.
د دې کتاب «کيميايي عنصـرونه د انسان په بدن کې» د ليکنې موخه دا ده چې زموږ لوستونکي په تېره بیا زده کوونکي، د طب او ځینو نورو پوهنځیو محصلین او استادان په دې برخه کې لږ تر لږه یو ټوليز- پوهنيز او مالوماتي انځور ولري. په دې اثر کې ټول راوړل شوي ارقام د انسان د بدن د ۷۰ کيلوگرامه وزن په شمېر څېړل شوي او بيان شوي دي.
د دې کتاب په وروستۍ برخه کې د ځينو نومونو پېژندونه (تعريفونه) وړاندې شوي چې کولای شي د کتاب د لوست او د توکيو د زده کړې پر مهال له لوستونکيو سره مرسته وکړي.
د انسان په بدن کې کېدای شي چې ټول کيميايي عنصـرونه وموندل شي، ان تر سرو زرو پورې هم او همدا راز په خواشينۍ سره د راډيو اکټيويټي تجزیې عنصـرونه هم پکې شته. له ۹۴ هغو کيميايي عنصـرونو څخه چې په طبیعت کې موندل کيږي، ۸۱ يې د انسان په اورگانېزم کې موندل شوي دي. بې له دغو عنصـرونو موږ نه شو کولای ژوند وکړو. که چيرې دا عنصـرونه زموږ په بدن کې تر ټاکلې او اړينې کچې (اندازې، مقدار) لږ وي، نو موږ ځان ښه نه احساسوو او ان ناجوړه کېږو، خو که چيرې تر ټاکلې کچې ډېر هم شي، موږ به ځان ښه احساس نه کړو.
د انسان په اورگانېزم کې ټول کيميايي عنصـرونه په دوو گروپونو وېشل کیږي چې هغه ماکروعنصـرونه (macronutrients) او میکروعنصـرونه (minerals) يا مينرالونه دي.
د ماکرو عنصـرونو په شمېر کې هغه کيميايي عنصـرونه راځي چې په بدن کې يې کچه تر ۰۰۱,۰ سلنه زياته ده، لکه اکسجن، کاربن، هایدروجن (۵,۱۰ سلنه)، اوسپنه، پوتاشیم (۲۷,۰ سلنه)، کلسیم (۴,۱ سلنه)، مگنيزیم (۰۴,۰ سلنه)، سوډيم (۲۶,۰ سلنه)، نايتروجن، سلفر، فاسفورس او کلورین. دا څلور عنصـرونه لکه کاربن، هايدروجن، اکسجن او نايتروجن هغه ارزښتناک او ډېر مهم کيميايي عنصـرونه دي چې کله کله يې «د کيميا نهنگانو»، او «د ژوند عنصـرونو» په نامه هم يادوي. د دغو ۱۲ عنصـرونو له اتومونو څخه نه يوازې ژوندي پروټينونه جوړ دي، بلکې زموږ شاوخوا ټول طبیعت هم ترې جوړ دی.
پردې سربېره، په ټولو اورگانېزمونو کې د درنو فلزونو لږه اندازه هم شته او دا ۱۵ کيميايي عنصـرونه دي لکه اوسپنه، ايوډین، مس، جست، کوبالټ، کروميم، موليبډينيم، واناډیم، سيلینيم، منگانيز، ارسينيک، سيليکون، او ليتيم. دا عنصـرونه د ژوند لپاره ډېر اړین بلل شوي او منل شوي دي.
مینهوال کولای شي یاد کتاب پر اکسوس سربېره د ښار له نورو لویو کتابپلورنځیو هم په مناسب قېمت تر لاسه کړي.
